Tahmini Fetal Ağırlık (EFW) Hesaplama

📐 EFW nasıl hesaplanır?

Tahmini fetal ağırlık, bebeğin doğrudan tartılmasıyla değil, ultrasonda ölçülen birkaç boyutun bir regresyon denkleminde birleştirilmesiyle elde edilir. Bugüne kadar en az 30 farklı formül geliştirilmiştir; bunların içinde en yaygın kullanılanlar Shepard düzeltmeli Warsof formülü ile Hadlock formülleridir (UpToDate). Hadlock denklemleri neredeyse tüm ultrason cihazlarının biyometri paketinde hazır bulunur.

Bu sayfadaki hesaplamada kullanılan denklemler, Hadlock ve arkadaşlarının 1985 tarihli prospektif çalışmasından alınmıştır (Am J Obstet Gynecol 1985;151:333-337). Denklemler yukarıdaki "Yöntem ve Kaynaklar" bölümünde açık olarak yazılmıştır; hangi ölçümleri girdiğinize göre dört parametreli veya üç parametreli model uygulanır ve sonuçta hangisinin kullanıldığı belirtilir.

🎯 Doğruluk payı — sayılarla

EFW'nin en çok yanlış anlaşılan yönü doğruluk payıdır. Aşağıdaki değerler UpToDate'in Prenatal assessment of gestational age, date of delivery, and fetal weight konusundan alınmıştır:

Kısacası: bir EFW sonucu bebeğin gerçek ağırlığının etrafında birkaç yüz gramlık bir bandı işaret eder, tek bir kesin sayıyı değil. Aynı bebek aynı gün iki farklı kişi tarafından ölçülse iki farklı EFW çıkabilir; gözlemci içi ve gözlemciler arası değişkenlik bu yayınlarda belirgin bulunmuştur.

📈 Persentil neden tek başına yeterli değil?

Bir EFW değerinin anlamı, o gebelik haftasındaki beklenen ağırlığa göre nerede durduğuyla ortaya çıkar. Ancak UpToDate, büyüme kısıtlılığı tanısı koyarken tek bir muayenedeki EFW veya AC persentilinin yanıltıcı olabileceğini, büyüme eğrisinin seyrinin ve iki ölçüm arasındaki değişimin de değerlendirilmesi gerektiğini vurgular. Örnek olarak, 10. persentil çizgisi boyunca düzenli ilerleyen bir büyüme güven verici iken, 60. persentilden 20. persentile düşüş endişe vericidir.

Ayrıca hangi büyüme standardının kullanıldığı sonucu değiştirir: Hadlock referansı ile INTERGROWTH-21st standardı aynı bebek için farklı persentiller verebilir; standartların küçük ve iri bebekleri saptamadaki başarısı da farklıdır. Hadlock 1991 tablosunun yeniden üretilmiş sürümleri arasında da küçük tutarsızlıklar bildirilmiştir (Gleason JL, A comment on revisiting Hadlock, Am J Obstet Gynecol 2026). Bu nedenle bu sayfadaki persentil kaba bir konum göstergesidir; kliniğinizde kullanılan büyüme eğrisinin yerini almaz.

🧾 Sonucu nasıl okumalı?

• Tek bir sayı değil, bir aralık düşünün. Sonuçta gösterilen ±%10 bandı, ölçümün gerçek ağırlığa göre tipik olarak hangi aralıkta kaldığını hatırlatmak içindir.
• Ölçümlerin kalitesi sonucun kalitesidir. Yanlış düzlemde alınmış bir AC ölçümü tüm hesabı kaydırır; AC, denklemlerde en ağırlıklı parametredir.
• Anomali varsa formül değişir. Karın duvarı defektlerinde, ağır ventrikülomegalide veya iskelet displazilerinde ilgili ölçümü içermeyen bir formül tercih edilir. Karın içi kitle veya asite bağlı büyük AC ise bu kuralın istisnasıdır: buradaki ağırlık artışı gerçektir ve AC hesaba dahil edilir.
• Doğum zamanı yaklaştıkça doğruluk artar ancak uç ağırlıklarda (çok küçük veya çok iri bebekler) hata payı yine büyür.